नयाँ दिल्ली । ‘अपरेसन सिन्धूर’ सफलतापूर्वक सम्पन्न गरेपछि भारत सरकारले २०२९ सम्ममा ५२ वटा रक्षा उपग्रह प्रक्षेपण गर्ने महत्वाकांक्षी योजना सार्वजनिक गरेको छ। यस अभियानलाई भारतको ‘स्पेस शिल्ड स्ट्र्याटेजी’ को रूपमा हेर्न थालिएको छ, जसले भारतीय आकाशीय सीमाको रक्षा, निगरानी, र प्रतिक्रिया क्षमतालाई नयाँ उचाइमा पुर्याउनेछ।
यस योजनाअनुसार भारतीय अन्तरिक्ष अनुसन्धान संगठन (ISRO) र रक्षा अनुसन्धान तथा विकास संगठन (DRDO) को संयुक्त संयोजनमा पृथ्वीको निम्न कक्षा (LEO) मा संचार, दृष्टिगोचर निगरानी, र राडार क्षमतायुक्त उपग्रहहरू तैनाथ गरिने छन्। यिनको प्रयोग सीमा निगरानी, आतंकवाद विरोधी रणनीति, र जल, स्थल, आकाशीय खतरा पहिचानमा गरिनेछ।
‘अपरेसन सिन्धूर’ २०२५ को सुरुआतमा जम्मू–कश्मीरको सीमामा रहेको आतंकी लन्चप्याडहरू विरुद्ध भारतले गरेको एकीकृत प्रतिघात थियो। सो कार्यवाहिमा पहिलो पटक स्याटेलाइट–आधारित मार्गनिर्देशन प्रणालीको प्रभावकारी प्रयोग गरिएको थियो। उक्त अभियानको सफलतापछि भारतले आफ्नो अन्तरिक्ष क्षमतालाई सुरक्षासँग जोड्ने नीति लिएको हो।
यस रणनीतिलाई ‘अंतरिक्ष सुरक्षाको आत्मनिर्भरता’ को दिशामा भारतको ठूलो छलाङ मानिएको छ। विश्लेषकहरूका अनुसार, चीन र पाकिस्तानको मिलन बिन्दुमा भारतको उच्च–टेक प्रतिक्रिया प्रणालीले सामरिक सन्तुलनमा निर्णायक प्रभाव पार्नेछ।
